Home Nederland VS telt stemmen na midterms: strijd om meerderheid in Congres nog spannend

VS telt stemmen na midterms: strijd om meerderheid in Congres nog spannend

20
0
vs-telt-stemmen-na-midterms:-strijd-om-meerderheid-in-congres-nog-spannend

Reuters

NOS NieuwsAangepast

In de Verenigde Staten is nog onduidelijk hoe de midterm-verkiezingen de machtsverhoudingen in het Congres hebben beïnvloed. In grote delen van het land worden de stemmen nog geteld. Maar van een overweldigende overwinning van de Republikeinen, zoals door sommigen werd verwacht, is nog geen sprake.

Het wachten is op de cruciale staten Pennsylvania, Nevada en Georgia bij de Senaatsverkiezingen. In Pennsylvania heeft de Democraat Fetterman zichzelf tot winnaar uitgroepen. “Het is officieel”, zei hij op Twitter. “Ik word de volgende senator voor Pennsylvania.” Persbureau AP heeft dit nog niet bevestigd.

Een overwinning van Fetterman zou een klap zijn voor de Republikeinen: het zou de eerste Senaatszetel zijn die wordt verloren in deze verkiezingen.

De Democraten hebben in de Senaat op dit moment 47 zetels binnengehaald, de Republikeinen staan op 46. Om zeker te zijn van een meerderheid, hebben de Democraten 50 zetels nodig.

In het Huis van Afgevaardigden stonden de Democraten om 07.30 uur (NL tijd) op 154 zetels tegenover 189 voor de Republikeinen. De Republikeinen staan dus op voorsprong – maar het is nog te vroeg voor harde conclusies. Ruim 70 zetels moeten nog worden vergeven.

Afgelopen dag konden de Amerikanen een volledig nieuw Huis van Afgevaardigden kiezen, en een derde van de zetels in de Senaat stond op het spel. Ook kon gestemd worden voor nieuwe gouverneurs, openbaar aanklagers en topambtenaren.

De verwachting is dat de Democraten de macht in het Huis zullen moeten inleveren, maar duidelijkheid is er nog niet. Amerikaanse media schrijven dat het nog ’too close to call’ is. Hoe de stembusgang uitpakt voor de Senaat is ook nog allerminst zeker.

Voor de Democraten zou een verlies van de Senaat een mokerslag zijn; president Biden zou er voor de rest van zijn ambtstermijn grotendeels politiek door worden verlamd. In cruciale swing states als Georgia en Pennsylvania is nog onduidelijk welke kant het opgaat.

De Democraten hebben nu nog een meerderheid in de Senaat dankzij een dubbele winst in Georgia in januari 2021. Een van die zetels staat nu weer op het spel, waarbij de strijd gaat tussen de Democraat Raphael Warnock en de Republikein Herschel Walker. Die laatste is een voormalige American footballspeler die de steun heeft van Trump. Als geen van beide kandidaten 50 procent haalt, volgt een run-off begin december.

Ook in Pennsylvania, een andere swing state, is er nog geen duidelijkheid. De strijd om de Senaatszetel daar gaat tussen de Democraat John Fetterman en de Republikein Mehmet Öz. Lange tijd leek Fetterman die strijd te gaan winnen maar eerder dit jaar kreeg hij een beroerte waardoor zijn spraak is aangetast, wat hem parten speelde in de campagne. Öz is bekend geworden als ‘dr. Oz’ in de show van Oprah Winfrey.

Haperende stemcomputers

In het westen krijgt Arizona, een traditioneel ‘rode’ staat die in 2020 verrassend naar Biden ging, veel aandacht. Daar spant het erom wie de nieuwe gouverneur wordt. De strijd gaat er tussen de aan Trump loyale Republikein Kari Lake en de Democraat Katie Hobbs.

De zittende Democratische senator uit Arizona Mark Kelly, de voormalig astronaut, is verwikkeld in een strijd met de Republikein Blake Masters. Hij is een politieke nieuwkomer die eveneens de steun heeft van Trump.

In Arizona waren er problemen met stemcomputers, waardoor er op sommige plekken lange rijen ontstonden. Trump bemoeide zich ermee en concludeerde al dat er “heel veel slechte dingen” gebeuren, en dat wordt geprobeerd om kiezers te laten vertrekken zonder dat ze hun stem hebben uitgebracht.

Een groep Republikeinen stapte naar de rechter maar die oordeelde in een spoedprocedure dat de stembureaus in Maricopa County niet drie uur langer openblijven. Volgens waarnemers en andere mensen bij de stembureaus werd het probleem rond het middaguur verholpen en zijn alle biljetten geteld.

Inflatie belangrijkste thema

Inflatie was voor veel Amerikanen, en dan met name Republikeinen, het belangrijkste thema bij deze verkiezingen. Onderzoeksbureau Edison Research hoorde van drie op de tien kiezers dat de stijgende prijzen het meest bepalend zijn voor hun stem.

Veel Republikeinen verwijten president Biden dat hij te weinig heeft gedaan voor hun portemonnee. Boodschappen en brandstof zijn in de VS fors duurder geworden en Biden zou daar te weinig tegen hebben gedaan. Vijf van de tien kiezers zeggen verder dat hun financiële situatie op dit moment slechter is dan twee jaar geleden.

Ook abortus is voor velen een belangrijk thema, maar minder belangrijk dan een paar maanden geleden. In juni zette het Hooggerechtshof een streep door het landelijke recht op abortus. Sindsdien is het in tal van staten veel lastiger, of onmogelijk, om een abortus te krijgen. De Democraten dachten daarvan te profiteren bij de midterms, maar het thema is gaandeweg minder belangrijk geworden voor veel kiezers.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here